Op 26 juli 2026 postte Johan Aelvoet in de gesloten Facebookgroep “Ronse-Historia” afbeeldingen van een affiche (of was het een etiket?) van de koffiebranderij CAFTA, uitgebaat door de gebroeders Speleers met vestigingen in Ronse en Berchem. Ivan Desmet situeerde het filiaal van Ronse in de Politieke Gevangenenstraat 17, en wist dat één van de broers Oscar heette. Maar hoe zat het precies met de rest van de familie, en met de vestiging in Berchem?

Op 18 april 1903 trad Joannes (Jan) Adolphe Speleers (°17-02-1876 te Berchem-Vl) met Marie Vandewiele (° 06-10-1876 te Croix – France) in het huwelijksbootje te Berchem-Vl. Jan was werktuigkundige en zijn vader Modeste was suikerijbrander. De vader van Marie was geboren te Melden en haar moeder te Berchem, maar zij woonden en werkten in Noord-Frankrijk. Het zou ons te ver leiden om na te gaan of Jan en Marie ingetrouwd waren maar in elk geval woonden ze in de jaren ’40 van de vorige eeuw tegenover de molen in de Molenstraat te Berchem: op het huidige adres Molenstraat 79. Volgens de bevolkingsregisters woonden er halfweg de 19de eeuw al Speleers in deze buurt van de Meulestraat.
Het is daar, in de bijgebouwen van deze woning, dat hun zonen Edmond (°18 mei 1905 – † 23 mei 1971) en Oscar (° 26 juni 1906 – † 24 mei 1995) hun familie-koffiebranderij oprichtten. De oudste vestigde zich te Ronse en Oscar bleef met zijn vrouw en hun twee dochters – Gisèle en Ginette – in de Molenstraat wonen. Het gezin verhuisde in 1965 naar de Kruisstraat te Zulzeke. Hoelang deze koffiebranderij bestaan heeft, heb ik nog niet kunnen achterhalen, maar volgens de kiezerslijst van de nieuwe fusiegemeente Kluisbergen, was Oscar in 1972 nog steeds koffiebrander van beroep.
Een leuk wist-je-dat-je … (met respect voor de nabestaanden): 60-plussers zullen zich de naam Oscar Speleers wellicht niet meer herinneren maar zijn bijnaam ‘Potse Schijt’ zal toch nog enkele belletjes doen rinkelen… 😊
Volgens Jacques Speleers – in zijn reactie op Facebook – klopt bovenstaand verhaal volledig. Jacques is de jongste zoon van Edmond. Zijn zus Marie-Claire en broer André zijn reeds overleden.
Of de gebroeders Speleers ook een stokerij in die bijgebouwen hadden ingericht is niet echt bewezen maar op het vernoemde adres te Ronse hadden ze een detailhandel voor koffie, wijnen en likeuren, zoals blijkt uit hun uitgebreide, indrukwekkende prijslijst (gepost op FB door Patrick Van Meerhaeghe). Vreemd genoeg staat hier het adres ‘Athstraat’ in Ronse vermeld. Jammer dat op deze prijslijst geen jaartal staat…


door Marc De Donder
met dank aan Peter Martens, Yves Lucaes en José De Donder
